Een veelgestelde vraag tijdens een behandeling met GLP-1-medicatie is wat er gebeurt wanneer je ermee stopt. Komt de eetlust terug? Kom je weer aan? En betekent beginnen met GLP-1 automatisch dat je de medicatie jarenlang of zelfs levenslang moet blijven gebruiken?
Het korte antwoord is: gewichtstoename na stoppen met GLP-1 kan voorkomen, maar hoeveel iemand aankomt verschilt per persoon. Stoppen betekent niet automatisch dat je al het verloren gewicht terugkrijgt. Tegelijkertijd laat onderzoek zien dat gewichtstoename na het beëindigen van de behandeling een reëel aandachtspunt is.
Dat heeft niet alleen met gedrag of wilskracht te maken. Na het stoppen verdwijnt ook het effect van de medicatie op onder andere honger en verzadiging. Daarom is de periode ná het afvallen een belangrijk onderdeel van een medisch afvaltraject.
Auteursvermelding
Geschreven door: Drs. Elmand Hosseinzoi
BIG-nummer 39923083101
Medisch gecontroleerd door: Drs. Stefan van Engeland
BIG-nummer 99923617801
Wat gebeurt er als je stopt met GLP-1-medicatie?
Tijdens het gebruik van GLP-1-medicatie worden processen beïnvloed die betrokken zijn bij honger, verzadiging en de verwerking van voedsel. Semaglutide, de werkzame stof in Wegovy en Ozempic, werkt via de GLP-1-receptor. Tirzepatide, de werkzame stof in Mounjaro, werkt via zowel de GIP- als GLP-1-receptor.
Wil je precies weten wat deze medicijnen in het lichaam doen? Lees dan hoe GLP-1 werkt bij afvallen.
Wanneer de behandeling wordt beëindigd, neemt het effect van de medicatie af. Daardoor kunnen honger en eetlust weer sterker worden en kan het makkelijker worden om meer te eten dan tijdens de behandeling.
Dat betekent niet dat iedereen na het stoppen hetzelfde ervaart. De reactie verschilt per persoon en hangt onder meer samen met het gebruikte geneesmiddel, de duur van de behandeling, lichamelijke factoren, het verloren gewicht, voeding, beweging en gedrag.
Kom je weer aan als je stopt met Wegovy of andere GLP-1-medicatie?
Dat kan.
Onderzoek naar semaglutide laat zien dat gewichtstoename na het stoppen kan optreden. In de STEP 1-extensie kwam in het jaar na stopzetting van semaglutide 2,4 mg gemiddeld ongeveer twee derde van het eerder verloren gewicht terug. Dit is een groepsgemiddelde en voorspelt niet hoeveel gewicht één persoon na het stoppen zal terugkrijgen.
Het onderzoeksresultaat laat wel zien dat het effect van een behandeling niet automatisch behouden blijft wanneer de medicatie wordt gestopt.
Daarom is het beter om gewichtsbehoud niet te zien als iets waar je pas over nadenkt nadat je bent gestopt. Stabilisatie en onderhoud horen bij het behandeltraject zelf.
Meer over wat onderzoeken naar semaglutide en tirzepatide laten zien, lees je op onze pagina over resultaten van afvallen met injecties.
Waarom kun je na stoppen weer aankomen?
Gewichtstoename na stoppen is te simpel om uitsluitend toe te schrijven aan een terugkeer naar oude gewoontes. Na gewichtsverlies en het beëindigen van medicatie kunnen biologische, gedragsmatige en omgevingsfactoren tegelijkertijd invloed hebben op honger, eetgedrag en gewichtsbehoud.
Verschillende factoren kunnen daarbij een rol spelen:
- honger en eetlust kunnen weer toenemen;
- het verzadigende effect van de medicatie neemt af;
- je lichaam heeft na gewichtsverlies een andere energiebehoefte;
- oude eetgewoontes of eetprikkels kunnen opnieuw een grotere rol krijgen;
- beweging, spiermassa, slaap, stress en de persoonlijke omgeving kunnen invloed hebben op gewichtsbehoud.
Gewichtstoename is daarmee geen bewijs dat iemand tijdens de behandeling heeft gefaald of onvoldoende discipline heeft. Gewichtsregulatie wordt beïnvloed door biologische, gedragsmatige en omgevingsfactoren.
Is aankomen na stoppen onvermijdelijk?
Nee.
Onderzoek op groepsniveau vertelt wat gemiddeld gebeurde met deelnemers aan een studie. Het voorspelt niet precies wat er met één individuele patiënt zal gebeuren.
Sommige mensen zullen na het stoppen gewicht terugkrijgen, anderen minder en het verloop kan in de tijd verschillen.
Daarom is de relevante vraag niet alleen “kom ik weer aan?”, maar vooral:
Wat heb ik nodig om mijn gewicht na het afvallen zo goed mogelijk te stabiliseren?
Op onze pagina over gewicht behouden na afvallen gaan we specifiek op die onderhoudsfase in.
Moet je GLP-1-medicatie afbouwen?
Verander de dosering of stop receptmedicatie niet op eigen initiatief. Bespreek met je behandelend arts hoe en wanneer een behandeling wordt aangepast of beëindigd.
Of een specifieke behandeling stapsgewijs wordt aangepast en hoe dat gebeurt, hangt af van het gebruikte geneesmiddel en je persoonlijke medische situatie.
Er bestaat dus geen algemene afbouwmethode voor Wegovy, Mounjaro of andere GLP-1-gerelateerde medicatie die voor iedereen hetzelfde is.
Moet je GLP-1 levenslang gebruiken?
Niet iedereen gebruikt GLP-1-medicatie automatisch levenslang. Tegelijkertijd is het ook niet juist om deze behandeling per definitie als een tijdelijke kuur te zien.
Bij obesitas kan medicamenteuze behandeling onderdeel zijn van langdurig gewichtsmanagement. Hoe lang behandeling passend is, hangt onder meer af van:
- het gebruikte geneesmiddel;
- het effect van de behandeling;
- eventuele bijwerkingen;
- je gezondheid en medische voorgeschiedenis;
- je behandeldoelen.
De beslissing om door te gaan, de behandeling aan te passen of te stoppen wordt daarom samen met de behandelend arts genomen en kan gedurende het traject opnieuw worden beoordeeld.
In afvallen met GLP-1: van eerste injectie tot onderhoud lees je meer over de verschillende fasen van zo'n behandeltraject.
Hoe kun je je voorbereiden op de periode na GLP-1?
Gewichtsbehoud begint idealiter niet op de laatste dag waarop je medicatie gebruikt.
Tijdens het afvaltraject kun je al werken aan factoren die ook daarna belangrijk blijven. Denk bijvoorbeeld aan:
- een voedingspatroon dat voldoende voedzaam én praktisch vol te houden is;
- voldoende eiwitinname en aandacht voor behoud van spiermassa;
- regelmatig bewegen en, waar passend, krachttraining;
- leren herkennen van lichamelijke honger, trek en persoonlijke eetprikkels;
- aandacht voor slaap, stress en situaties waarin oude gewoontes makkelijker terugkomen.
Het doel daarvan is niet om te garanderen dat je nooit meer aankomt. Zo'n garantie bestaat niet. Het helpt wel om niet pas na het stoppen te hoeven bedenken hoe je zonder hetzelfde medicatie-effect met voeding, honger en gewichtsbehoud wilt omgaan.
Meer over spierbehoud lees je in spiermassa behouden tijdens gewichtsverlies.
Wat als je eetlust sterk terugkomt?
Een terugkeer van honger betekent niet automatisch dat je iets verkeerd doet.
Tijdens de behandeling kan medicatie honger en verzadiging beïnvloeden. Wanneer dat effect afneemt, kan eten daardoor opnieuw meer aandacht vragen.
Juist dan kan het nuttig zijn om onderscheid te maken tussen lichamelijke honger en trek of eetdrang. Dat maakt het makkelijker om te herkennen wat er gebeurt en welke aanpak daarbij past.
Daarover lees je meer in eetdrang verminderen: het verschil tussen honger en trek begrijpen.
Bespreek een sterke verandering in eetlust of gewicht ook met je behandelend arts als je twijfelt over het verloop na aanpassing of beëindiging van de behandeling.
Kun je opnieuw beginnen met GLP-1 als je weer aankomt?
Of opnieuw behandelen met GLP-1-medicatie passend is, kan niet alleen worden bepaald op basis van het aantal kilo's dat iemand na het stoppen is aangekomen.
Opnieuw starten is niet automatisch nodig of passend wanneer je gewicht verandert. Daarvoor is altijd een nieuwe medische afweging nodig van de mogelijke voordelen, risico's en alternatieven.
Een arts zal daarbij onder andere kijken naar je gezondheid, BMI, medische voorgeschiedenis, andere medicatie, eerdere behandeling, het behaalde effect en eventuele bijwerkingen.
Begin daarom niet zelfstandig opnieuw met eerder overgebleven medicatie en pas een behandeling niet op eigen initiatief aan.
De mentale kant van stoppen met GLP-1
Stoppen kan ook mentaal een grote overgang zijn.
Tijdens de behandeling ervaren sommige mensen minder honger, minder eetdrang of meer rust rond eten. Het vooruitzicht dat die ondersteuning verandert of verdwijnt kan daardoor onzekerheid geven.
Vragen als “kan ik dit gewicht vasthouden?”, “wat als mijn eetlust terugkomt?” of “ben ik straks weer terug bij af?” zijn begrijpelijk.
Daarom is het zinvol om de onderhoudsfase niet alleen in kilo's te beoordelen. Ook gedrag, verwachtingen en de manier waarop je met veranderingen in honger en eetpatronen omgaat, spelen een rol.
Drs. Stefan van Engeland gebruikt binnen LowWeight zijn achtergrond in de geestelijke gezondheidszorg onder meer bij begeleiding rond motivatie, gedrag, verwachtingen en duurzame leefstijlverandering.
Meer over de achtergrond van onze artsen lees je op Over LowWeight.
Veelgestelde vragen over stoppen met GLP-1
Stoppen met medicatie roept vaak vragen op over eetlust, gewicht en de periode daarna. Hieronder beantwoorden we de belangrijkste vragen kort.
Kom je altijd weer aan na stoppen met GLP-1?
Nee. Gewichtstoename kan na het stoppen voorkomen, maar hoeveel gewicht iemand terugkrijgt verschilt. Onderzoek laat gemiddelden van groepen zien en voorspelt niet precies wat er bij één persoon gebeurt.
Krijg je na stoppen met Wegovy weer meer honger?
Dat kan. Wanneer het effect van semaglutide afneemt, kan ook het effect op honger en verzadiging verminderen. Hoe sterk iemand dat merkt verschilt per persoon.
Kun je stoppen met Mounjaro als je op je streefgewicht bent?
Het bereiken van een bepaald gewicht betekent niet automatisch dat behandeling moet worden beëindigd. Of doorgaan, aanpassen of stoppen passend is, bespreek je met je behandelend arts.
Moet je Wegovy of Mounjaro langzaam afbouwen?
Er is geen algemene afbouwinstructie die je zelfstandig op alle GLP-1-gerelateerde medicatie moet toepassen. Verander de dosering niet zelf, maar bespreek het beëindigen of aanpassen van de behandeling met je arts.
Kun je na stoppen je gewicht behouden?
Dat is mogelijk, maar er bestaat geen garantie. Gewichtsbehoud wordt beïnvloed door meerdere factoren, waaronder veranderingen in honger en verzadiging, voeding, beweging, spiermassa, gedrag en persoonlijke omstandigheden.
Stoppen is onderdeel van het behandelplan
Stoppen met GLP-1-medicatie is niet simpelweg het moment waarop je de laatste dosis gebruikt. Het is een volgende fase van het traject.
Na het stoppen kan de eetlust veranderen en gewichtstoename kan voorkomen. Dat betekent niet dat al het verloren gewicht automatisch terugkomt en ook niet dat gewichtstoename uitsluitend een kwestie van discipline of leefstijl is.
Daarom is het verstandig om al tijdens de behandeling aandacht te besteden aan stabilisatie, gewichtsbehoud en de vraag wat je nodig hebt wanneer de medicatie wordt aangepast of beëindigd.
Bij afvallen met injecties onder begeleiding van een arts hoort die langere termijn wat ons betreft bij het behandeltraject.
Over de auteurs
De medische inhoud van deze pagina is geschreven en gecontroleerd door de artsen van LowWeight.
Drs. Elmand Hosseinzoi
Elmand heeft ruim zeven jaar ervaring binnen de wereld van injectables en begeleidt al geruime tijd cliënten bij medisch afvallen met GLP-1-medicatie en aanverwante medicatie.
Drs. Stefan van Engeland
Stefan begeleidt sinds de oprichting van LowWeight cliënten tijdens hun afvaltraject. Vanuit zijn achtergrond in de geestelijke gezondheidszorg besteedt hij daarbij onder meer aandacht aan motivatie, realistische verwachtingen, gedragsverandering en duurzame leefstijlverbetering.
Wil je stoppen met GLP-1 of je behandeling bespreken?
Denk je na over stoppen, verandert je gewicht of merk je dat je eetlust weer sterker wordt? Verander de dosering of behandeling niet zelf, maar bespreek met een arts wat in jouw situatie passend is.
Tijdens een vrijblijvend consult kun je jouw situatie en behandeling bespreken met een van onze artsen.
Plan hier jouw gratis consult.
Bronnen en medische onderbouwing
Voor deze pagina is gebruikgemaakt van officiële geneesmiddeleninformatie en wetenschappelijke onderzoeken over GLP-1-medicatie bij overgewicht en obesitas.
Bekijk gebruikte bronnen ▾
Voor deze pagina is gebruikgemaakt van officiële geneesmiddeleninformatie en wetenschappelijke onderzoeken over GLP-1-medicatie bij overgewicht en obesitas.
-
Farmacotherapeutisch Kompas – semaglutide
Informatie over semaglutide, waaronder Wegovy en Ozempic, indicaties, dosering, bijwerkingen en aandachtspunten. -
Farmacotherapeutisch Kompas – tirzepatide
Informatie over tirzepatide, waaronder Mounjaro, indicaties, dosering, bijwerkingen en aandachtspunten. -
European Medicines Agency (EMA) – Wegovy
Europese geneesmiddeleninformatie over Wegovy, inclusief toepassing bij gewichtsbeheersing in combinatie met dieet en lichamelijke activiteit. -
European Medicines Agency (EMA) – Mounjaro
Europese geneesmiddeleninformatie over Mounjaro, inclusief toepassing bij diabetes type 2 en gewichtsbeheersing. -
European Medicines Agency (EMA) – Ozempic
Europese geneesmiddeleninformatie over Ozempic. Ozempic is geregistreerd als medicijn voor diabetes type 2 en niet primair als afslankmiddel. -
College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) – waarschuwing Ozempic
Informatie van het CBG over Ozempic, off-label gebruik als afslankmiddel en het belang van gebruik onder toezicht van een arts. -
College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) en Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) – illegaal online aanbod
Waarschuwing over illegaal online aanbod van receptmedicijnen en het advies om receptmedicijnen via arts en apotheek te verkrijgen. -
Wilding JPH et al. – STEP-1-studie semaglutide
Wetenschappelijke studie naar eenmaal wekelijkse semaglutide bij volwassenen met overgewicht of obesitas. Gepubliceerd in de New England Journal of Medicine in 2021. -
Jastreboff AM et al. – SURMOUNT-1-studie tirzepatide
Wetenschappelijke studie naar eenmaal wekelijkse tirzepatide bij volwassenen met obesitas of overgewicht. Gepubliceerd in de New England Journal of Medicine in 2022.